Ahmet Furkan Budak — Stratejik Marka Danışmanı

Makaleler·Kişisel Marka

Kişisel Marka ile Kurumsal Marka Nasıl Birlikte Yönetilir?

· Stratejik Marka Danışmanı ·

Kişisel marka ile kurumsal marka, rolleri yazılı olarak ayrıldığında, aynı vaadi farklı tonlarla anlattığında ve sosyal medya kullanımı açık kurallara bağlandığında birlikte yönetilebilir. Bu düzeni iki unsur tamamlar. Biri şirket adına konuşan çalışanlar için bir çerçeve, diğeri kurucunun ayrılma ihtimaline karşı hazırlanmış bir geçiş planıdır.

Amaç kişisel markayı susturmak yerine kurumsal markayla çelişmeyecek bir düzene oturtmaktır. İki marka aynı kitleye farklı kapılardan seslenir. Sorun, iki kapıdan farklı vaatler çıktığında başlar.

Kişisel ve kurumsal marka arasında roller nasıl ayrılır?

Rol ayrımının ilk adımı, hangi bilginin hangi kanaldan ilk kez duyurulacağını belirlemektir. Finansal sonuçlar, fiyat değişiklikleri, yeni ürünler, ortaklıklar ve kriz açıklamaları kurumsal kanalın konusudur. Kişisel kanal ise vizyon, sektör yorumu, öğrenilen dersler ve değerler üzerine konuşur. Kurucu kurumsal bir haberi paylaşabilir, ama bunu şirketin resmî duyurusundan sonra ve ona gönderme yaparak yapar.

Bu ayrımın gerekçesi açıktır. Müşteri, yatırımcı ve çalışan şirketle ilgili kesin bilgiyi şirketin kendi kanalında bulabilmelidir. Önemli bir haber önce kurucunun hesabında görünürse şirketin kanalları ikinci kaynağa dönüşür ve haberin hangi sürümünün geçerli olduğu belirsizleşir.

Rol ayrımı onay zincirini de kapsar. Kurucunun hangi paylaşımları iletişim ekibine danışarak yapacağı önceden yazılmalıdır. Bu liste kısa tutulduğunda kurucunun özgün sesi korunur, riskli konular da denetim altında kalır.

Mesaj ve ton uyumu nasıl sağlanır?

Kişisel marka ile kurumsal marka aynı sesle konuşmak zorunda kalmaz, ama aynı vaatten beslenmelidir. Bunun aracı ortak bir mesaj platformudur. Platform şirketin ana vaadini, bu vaadi destekleyen kanıtları ve şirketin taraf tuttuğu konuları tek bir belgede toplar. Kurucu bu çerçevenin içinde daha kişisel, daha yorumcu ve daha deneysel bir ton kullanabilir.

Uyumsuzluk çoğunlukla tonda başlar ve zamanla vaade sıçrar. Kurumsal iletişim temkinli bir kalite dili kurarken kurucunun hız ve deneme odaklı söylemi, müşteride iki farklı şirket izlenimi bırakabilir. Bunu önlemenin pratik yolu, büyük duyurulardan önce kurucu ile iletişim ekibinin anlatıyı birlikte prova etmesidir. Üç ayda bir yapılan kısa bir gözden geçirme de kurucunun gündemindeki konuların şirketin önceliklerinden uzaklaşıp uzaklaşmadığını gösterir.

Kurucunun sosyal medyası hangi kurallara bağlanmalı?

Kurucunun kişisel hesabı, takipçisi büyüdükçe fiilen bir kurumsal kanala dönüşür. Okur, kurucunun yazdığı her cümleyi şirketin niyeti hakkında bir ipucu olarak okur. Bir ürün hakkındaki aceleci bir söz, müşteri hizmetlerine yüzlerce soru olarak döner. Bir rakip hakkındaki sert bir yorum ise şirketin bütün iletişim dilinden daha akılda kalıcı olabilir.

Bu yüzden kurucunun hesabı için birkaç yazılı ilke gerekir. Henüz duyurulmamış ürün, rakam ve ortaklıklar kişisel hesapta ilk kez paylaşılmaz. Rakipler, müşteri anlaşmazlıkları ve şirketin finansal durumu hakkındaki yorumlar önceden iletişim ekibiyle konuşulur. Kriz anlarında kurucunun ilk paylaşımı, şirketin açıklamasını sahiplenmek ve ona yönlendirmek olur.

İlkeler kurucunun sesini kısmak için yazılmaz, neyin serbest olduğunu da açıkça söyler. Sektör yorumu, kişisel deneyim, ekibe teşekkür ve öğrenilen dersler kurucunun kendi tonuyla paylaşabileceği alanlardır. Sınırları net çizilmiş bir hesap, kurucuyu her paylaşımda onay bekleme yükünden de kurtarır.

Çalışanlar şirket adına nasıl konuşmalı?

Kurucunun yanında konuşan çalışan sözcüler hem şirketin uzmanlığını gösterir hem de markanın tek bir yüze bağlanmasını önler. Bu sözcülüğün de ilkeleri vardır. Şirketin ürünlerinden söz eden çalışanın şirketle ilişkisini açıkça belirtmesi, okurun yorumu doğru tartmasını sağlar ve güveni korur. Çalışanlardan gerçeği yansıtmayan bir övgü beklenmemelidir, çünkü bu tür bir övgünün fark edilmesi hem çalışanın hem de şirketin itibarını birlikte zedeler.

Şirket, çalışanlarının her paylaşımını izleyemez. Bu yüzden ağırlık izlemeden çok hazırlığa verilir. Politika yazılı hâle getirilir, yeni çalışanlara işe başlarken anlatılır ve belirli aralıklarla hatırlatılır. Uzmanlık alanı net çalışanları sözcü seçmek, onlara hangi konularda şirket adına konuşabileceklerini yazılı olarak bildirmek ve kısa bir iletişim eğitimi vermek bu çerçevenin günlük karşılığıdır.

Kurucu ayrılırsa geçiş nasıl planlanır?

Kurucunun ayrılması, iki markanın birlikte yönetiminin en zor sınavıdır. İyi planlanmış bir geçiş, kurucunun kişisel markasını halefin itibarına destek olarak kullanır. Jeff Bezos’un 2 Şubat 2021’de çalışanlara gönderdiği e-posta bunun bir örneğidir1. Bezos, o yılın üçüncü çeyreğinde yönetim kurulunun icra başkanlığına geçeceğini ve Andy Jassy’nin CEO olacağını duyurdu1. Yeni rolünde yeni ürünlere ve erken aşamadaki girişimlere odaklanacağını, önemli Amazon girişimlerinde yer almayı sürdüreceğini belirtti1. Halefini şirket içinde iyi tanınan ve neredeyse kendisi kadar uzun süredir Amazon’da çalışan biri olarak tanıttı, ona tam güvendiğini yazdı1.

Örnek, bir geçiş planında bulunması gereken unsurları gösterir. Duyuru geçişten aylar önce yapılır, halef kamuoyuna yabancı biri olarak çıkmaz ve kurucunun yeni rolü açıkça tanımlanır. Bu unsurlar hazırlanmadığında ayrılık, müşteri ve çalışan gözünde markanın geleceğine dair bir belirsizliğe dönüşür. Şirket kurucunun adını taşıyorsa, adın kurucu ayrıldıktan sonra nasıl kullanılacağı da planın parçası olmalıdır.

Kişisel marka ile kurumsal marka arasındaki ilişki bir rekabet olarak kurulduğunda ikisi de zarar görür. Kurucunun sesi şirketin vaadini çoğaltan bir yankı olarak çalıştığında ise iki itibar birbirine güç katar. Bu dengeyi kuran şey iyi niyetten çok yazılı kurallar, düzenli provalar ve önceden hazırlanmış bir geçiş planıdır.

Sık sorulan sorular.

  • Kurucu şirket haberini kişisel hesabında ilk kez paylaşabilir mi?Paylaşabilir, ama bu tercih haberin geçerli kaynağını belirsizleştirir ve şirketin kendi kanallarını ikinci plana iter. Haberin önce kurumsal kanalda yayımlanması, kurucunun ardından duyuruyu kendi yorumuyla paylaşması daha sağlıklıdır.
  • Çalışanların şirket hakkında paylaşım yapması yasaklanmalı mı?Yasak yerine açık bir politika daha işlevseldir. Politika çalışanın şirketle ilişkisini belirtmesini, gizli bilgiyi paylaşmamasını ve şirket adına resmî açıklama yapmamasını şart koşabilir.
  • Kurucunun kişisel görüşü şirketin tutumuyla çatışırsa ne yapılmalı?Kurucu bu görüşün kişisel olduğunu açıkça belirtmeli ve şirketin resmî tutumunu kurumsal kanallara bırakmalıdır. Çatışma süreklilik kazanıyorsa mesaj platformunun yeniden konuşulması gerekir.

Konuyla ilgili yazılar.

Kaynakça

  1. 1.Amazon, “Email from Jeff Bezos to employees”, About Amazon, 2021. aboutamazon.com

Danışmanlık

Markanız için doğru adımı birlikte belirleyelim.

Marka Masası’nda strateji, konumlandırma ve büyüme kararlarınızı birebir ele alıyoruz.

Diğer Yazılar