Ahmet Furkan Budak — Stratejik Marka Danışmanı

Makaleler·Kurumsal Gerçeklik

Marka algısı ile kurumsal gerçeklik arasındaki mesafe, dışarıdan görünenden fazladır.

· Stratejik Marka Danışmanı ·

Kurumsal niteliğin gerçek ölçüsü kültürde, süreçlerde, insan kaynağında ve yönetim kalitesinde saklıdır. İletişim gücü, görünürlük ve itibar bir kurum hakkında güçlü bir kanaat oluşturabilir. O kanaat ne kadar güçlü olursa olsun, kurumun içinde yaşanan hayatın yerini tutmaz. Marka algısı ile kurumsal gerçeklik arasındaki mesafe, dışarıdan görünenden fazladır.

Alkışladığınız markanın arka odası.

Dışarıdan alkışladığınız bir markanın içine girdiğinizde bambaşka bir manzarayla karşılaşabilirsiniz. Reklamlarında “ailemiz” diyen bir şirketin çalışanları, izin isterken çekiniyor olabilir. Müşteri memnuniyetini anlatan bir marka, iade talebini birimden birime dolaştırıyor olabilir. Bu manzarayı görmek için çoğu zaman içeride birkaç gün geçirmek yeter.

Bir çalışanın gözünden bakalım. Diyelim ki yıllardır hayranlıkla izlediği bir şirkette işe başladı. İlk haftalarda kimin neye karar verdiğini kimse net olarak söyleyemiyor. Bir işin nasıl yapılacağı yazılı olmadığı için herkes bir öncekinin alışkanlığını taklit ediyor. Dışarıdan pırıl pırıl görünen cephenin arkasında, her gün yeniden icat edilen bir düzen var.

Bu fark çalışanın sorunu olarak kalmaz. İçeride mutsuz olan insan, dışarıdaki müşteriye gülümsemekte zorlanır. Kötü işleyen bir süreç, reklamda söylenen sözü her gün biraz daha boşa çıkarır. Müşteri kurumun içini göremez ama içerideki düzenin sonucunu kapıda yaşar.

Algı neden gerçeğin önüne geçer?

Çünkü algıyı üretmek gerçekliği inşa etmekten daha hızlıdır. İyi bir kampanya birkaç ayda hazırlanır. Sağlam bir kültür ve oturmuş süreçler ise yıllar ister. Üstelik algının alkışı hemen gelir. İçerideki düzeltmenin alkışı olmadığı için o iş hep bir sonraki döneme kalır.

Bu açık bir süre fark edilmeyebilir. Fakat mesafe büyüdükçe dışarıya verilen söz ile içeride yapılan iş birbirinden kopar. Müşteri reklamda gördüğü markayı kapıda bulamaz, çalışan dışarıya anlatılan kurumu içeride bulamaz. Gerçekliğin taşıyamadığı algı, bir gün kurumun üstüne yıkılır.

İletişim işini iyi yapan kurumlar bu tuzağa en kolay düşenlerdir, çünkü anlatma becerileri sorunun üstünü örter. Kötü bir dönem iyi bir metinle geçiştirilir, toplantıda rakamlar parlak gösterilir. Bir süre sonra yönetim de kendi anlattığı hikâyeye inanmaya başlar. En tehlikeli mesafe budur, çünkü onu ölçmesi gereken kişiler artık ölçmeye gerek duymaz.

Mesafeyi ölçmek için içeriye bakın!

Kendi kurumunuzda bu mesafeyi ölçmek zor olabilir, çünkü içeride herkes duruma alışmıştır. Aşağıdaki soruları yönetim masasına koyun. Cevapları günlük işleyişe bakarak verin.

  • KültürReklamda söylediğiniz değerleri, çalışanlarınız kendi cümleleriyle anlatabiliyor mu?
  • SüreçAynı iş, farklı kişiler yaptığında aynı sonucu veriyor mu?
  • İnsan kaynağıİyi çalışanlarınız neden kalıyor, neden gidiyor? Bunu onlara sordunuz mu?
  • YönetimKararlar kim tarafından, neye göre alınıyor ve bu bilgi kurumun içinde açık mı?

Bir sağlık kuruluşunu varsayalım. Tanıtımında insana verdiği değeri anlatıyor olsun. Aynı kurumda çalışanlar vardiya listesini son anda öğreniyor, hasta kapıdan girdiğinde kimin ilgileneceğini kimse bilmiyorsa, o tanıtımın hiçbir karşılığı kalmaz. Bu kurumun düzeltmesi gereken ilk belge vardiya listesidir.

İletişim gücü değerlidir ve bir kurum yaptığı işi anlatmak zorundadır. Mesele sıralamadadır. Önce içerideki gerçeklik kurulur, sonra o gerçeklik anlatılır. Anlatacak gerçeği olan kurumun işi de kolaylaşır, çünkü süslemeye harcadığı emeği göstermeye ayırır.

“Markalaşma algıdır” sözünün eksik bıraktığı yer.

Algı, markanın dışarıdan görünen yüzüdür ve görmezden gelinemez. Ama tek başına bir kurumu ayakta tutamaz. Bir marka, söylediği şeyi içeride yaşatabildiği ölçüde sağlamdır. Yatırım yapacak, ortak olacak ya da işe girecek kişiler bunu er geç görür. Alkış dışarıda toplanır, hesap içeride ödenir.

Bu mesafe büyük şirketlere özgü kalmaz. Küçük bir işletmede de sahibinin anlattığı düzen ile çalışanların yaşadığı düzen birbirinden ayrılabilir. Kurumsallık, söylediğinizi her gün aynı şekilde yapabilmektir ve bunun için büyük olmak gerekmez.

Türkiye’de “markalaşma algıdır” sözü üzerinden hareket ediliyor, algının ötesindeki gerçekliğe yeterince yaklaşılmıyor. Kurumlar vitrini yenilerken arka odayı aynı bırakıyor. Kurumsallık denince akla önce logo ve tanıtım filmi geliyor, yönetim kalitesi sona kalıyor. Bu da bizim eleştirimiz olsun.

Danışmanlık

Markanız için doğru adımı birlikte belirleyelim.

Marka Masası’nda strateji, konumlandırma ve büyüme kararlarınızı birebir ele alıyoruz.

Diğer Yazılar