Makaleler·Marka Algısı
Herkes markanızı konuşuyor. Peki kaç kişi satın alıyor?
Ahmet Furkan Budak · Stratejik Marka Danışmanı ·
Konuşulmak satın alınmak anlamına gelmez, yüksek etkileşim güçlü bir marka olduğunuzu kanıtlamaz. Bir içerik binlerce kez paylaşılabilir, günlerce konuşulabilir. İnsanlar çoğu zaman içeriği hatırlar, arkasındaki markayı unutur.
Son zamanlarda çok konuşulan bir içeriği aklınıza getirin. O içeriği hangi marka yapmıştı? Çoğumuz sahneyi ya da şakayı anlatabiliriz. Sıra markanın adına geldiğinde duraksarız.
Bu boşluk çoğu zaman fark edilmez, çünkü konuşulma hissi insanın hoşuna gider. Telefon çalar, tanıdıklar “sizi her yerde görüyorum” der, kurucu kendini iyi hisseder. Kasadaki hareket ise o hisle aynı hızda ilerlemeyebilir.
Bilinirlik, hatırlandığı kadar işe yarar.
Bu içeriklerin bilinirlik için üretildiğini söyleyebilirsiniz. Bilinirlik ise ancak insanlar markanızı hatırladığında işe yarar. Markanın kimliğini taşımayan bir içerik dikkat çeker, fakat zihinde markaya dair bir iz bırakmaz.
Örneğin bir ayakkabı markası çok komik bir reklam filmi çekmiş olsun. Film günlerce konuşuluyor. Filmde ayakkabının hiçbir işi yok, başka bir ürün koysanız hikâye aynen yürürdü. Aylar sonra biri ayakkabı almaya çıktığında o marka aklına gelmez, çünkü zihninde marka ile film arasında bir bağ kurulmamıştır.
Peki bir içerik markanın kimliğini nasıl taşır? Logoyu büyütmek yetmez, çünkü logo içeriğin üstüne yapıştırılan bir etikettir. Kimlik, o içeriği yalnızca sizin yapabilecek olmanızdan gelir. Anlatılan dert sizin müşterinizin derdiyse ve ses yıllardır kullandığınız sesle aynıysa, izleyen kişi markayı içeriğin tam ortasında bulur.
Üstelik bu içerikleri üretmek kolay iş olmaz. Fikir bulunur, bütçe ayrılır, ekip haftalarca uğraşır. Bütün o emek, insanların zihninde başka bir şeyin hanesine yazılıyorsa markanız parasıyla bir başkasının eğlencesini finanse etmiş olur. Bu acı hesabı kampanya bitmeden yapmak gerekir.
Etkileşim raporunun söylemediği şey.
Etkileşim size bir içeriğin ne kadar yayıldığını söyler. Kimin aklında ne kaldığını ve kimin kasaya geldiğini söylemez. Rapor iyi görününce ekip sevinir, yönetim rahatlar, soruların en zoru da sorulmadan kalır. Kaç kişi satın aldı?
Konuşulma ile satın alma arasındaki farkı görmek için birkaç soru yeterlidir. Bir sonraki kampanyanızın sonunda bunları etkileşim tablosunun yanına koyun.
- Markanın adını içerikten çıkarsanız, içerik başkası için de geçerli olur muydu?
- İçeriği izleyen biri, bir hafta sonra onu hangi markanın yaptığını söyleyebilir mi?
- İçeriğin yayıldığı dönemde satışlarınızda ya da gelen taleplerde bir hareket oldu mu?
- Bu içerik, markanızın yıllardır söylediği şeyle aynı yöne mi bakıyor?
Bu sorulara dürüst cevap vermek kampanyanın keyfini kaçırabilir. Yine de o cevaplar, bir sonraki bütçenizin nereye gideceğini belirlemeli. Alkışa göre verilen bütçe kararı, kasaya göre verilen kararla aynı yere varmaz.
Parlamak ile büyümek aynı şey olmaz.
Les Binet ve Peter Field’in The Long and the Short of It araştırması da kısa vadeli kampanyaların etkisinin geçici olduğunu, kalıcı büyümenin ise tutarlı bir marka inşasıyla geldiğini kanıtlar. Bir markanın parladığı gün ile büyüdüğü yıllar birbirine karıştırılmamalı.
Kısa vadeli işlerin yeri elbette vardır, bugünün satışını hareket ettiren kampanya gereklidir. Zorluk, bütün emeğin bugüne harcanmasında ortaya çıkar. Yarın satın alacak kişi bugün markanızla tanışıyor olabilir. Onun zihnine bir şey bırakmadıysanız, yarın aynı işi yeniden sıfırdan yaparsınız.
Tutarlılık heyecan verici görünmez. Aynı ses ve aynı temel fikir yıllar boyunca tekrar eder. Ekip bundan çabuk sıkılır, çünkü markayı her gün en çok o görür. Müşteri ise markanızı arada bir, yarım gözle fark eder ve onu tanıması için tekrara ihtiyaç duyar.
Bir sonraki içerik toplantınızda “bu konuşulur mu?” sorusunun yanına bir soru daha ekleyin. “Konuşulursa kimin adı konuşulur?” Bu soru masadaki fikirlerin bir kısmını eler, kalanlar da sizin işinize yarayan fikirler olur.
Konuşulmak elbette kötü bir şey olmaz. Konuşulan içerik markanızın kimliğini taşıyorsa, o dikkat markaya yazılır. Marka adını en sona iliştirdiğiniz bir içerikte ise dikkat, içeriğin kendisinde kalır. Bu nedenle bir markanın konuşulması ile satın alınması arasında ince gibi görünse de kalın bir çizgi olduğunu unutmayın.
Danışmanlık
Markanız için doğru adımı birlikte belirleyelim.
Marka Masası’nda strateji, konumlandırma ve büyüme kararlarınızı birebir ele alıyoruz.
Diğer Yazılar

