Makaleler·Satış
En pahalı ürünü satma dürtüsüne karşı koyun!
Ahmet Furkan Budak · Stratejik Marka Danışmanı ·
Diyelim ki müşterinizin işini daha uygun bir model görüyor, onu pahalısına yönlendirdiğiniz an güvenini kaybetmeye başlarsınız. Birçok satıcı en pahalısını satma eğilimi gösterir. Çünkü en pahalısını satmak, ay sonunda ihtiyaçlarını karşılayıp kalanıyla tasarruf yapabilmek ya da istediği bir şeyi alabilmek demektir.
Bu dürtüyü anlamak zor olmaz. Satıcı da kira öder, o da ay sonunu düşünür. Prim sistemi de çoğu zaman bu eğilimi büyütür. Ancak bu baskıyı kurduğunuzda müşteri, kendisini düşünmediğinizi, sadece kendinizi düşündüğünüzü anlar.
Bu eğilimin bedeli hemen görünmez. O gün ay sonu hesabı tutar, satıcı da kendini başarılı sayar. Bedel, müşterinin bir sonraki ihtiyacında belli olur. O ihtiyaç doğduğunda size gelip gelmeyeceğine o günkü satış karar verir.
Müşteri baskıyı nereden anlar?
Müşteri bunu kelimelerden çok sıralamadan anlar. Daha ihtiyacını sormadan en üst modeli gösteriyorsanız, ucuz seçeneği sorduğunda yüzünüz düşüyorsa, her cevabınız pahalı ürüne çıkıyorsa mesaj açıktır. Kimse size bunu söylemez. Yalnızca bir daha gelmez.
Beyaz eşya mağazasında buzdolabı bakan iki kişilik bir aileyi gözünüzün önüne getirin. Satıcı onları en büyük modele yönlendiriyor. Dolabın yarısı boş kalacak, elektrik faturası da onlara yazılacak. Aile bunu kısa sürede fark eder ve bir sonraki çamaşır makinesini başka yerden alır.
Üstelik müşteri bunu kendine saklamaz. “Gereksiz yere en büyüğünü aldırdılar” cümlesi mağazanın adıyla birlikte dolaşır. Bir kişiye fazladan sattığınız şey, birkaç kişiye hiç satamadığınız şeye dönüşebilir.
Pahalısını önermek ne zaman dürüst bir tavsiyedir?
Elbette her satış süreci, her sektörde aynı olmaz. Örneğin bir ayakkabı mağazasındaki satış temsilcisi, müşterisine daha pahalı bir modeli önerebilir. Çünkü o temsilci, önerdiği modelin müşterisi için en güzel ve ona en çok yakışan model olduğunu düşünebilir.
Ölçü, önerinin kime hizmet ettiğidir. Pahalı seçeneği öneriyorsanız nedenini müşterinin ihtiyacı üzerinden söyleyebilmelisiniz. “Bu model ayağınıza daha iyi oturur” bir gerekçedir. “Bunu herkes alıyor” ise çoğu zaman gerekçe kılığına girmiş bir baskıdır. Dürüstçe düşünün, bu ürünün fiyatı daha düşük olsaydı da aynı ısrarla önerir miydiniz?
Ayakkabı örneğindeki satıcıyla baskı kuran satıcının farkı niyettedir ve niyet anlatımdan okunur. Birincisi modeli müşterinin üzerinde görür ve ne düşündüğünü söyler. “Öbürü de size yakışır” demekten çekinmez. İkincisi ise müşterinin aklındaki seçeneği küçümsemeye başlar. Ucuz modeli kötülemek, pahalı modeli övmenin en kötü yoludur.
Az sayıda doğru seçenekle konuşun!
Bu durumlar dışında müşterinin ihtiyacını önceleyin. Birkaç alternatif sunun. Çok seçenek de iyi olmaz, gerekli olanları sunun. Aralarında en pahalısı da olsun.
Tek bir ürün dayatmak müşteriye seçim hakkı bırakmaz. Raftaki her şeyi önüne dökmek ise onu yorar ve karar vermeden çıkmasına yol açar. En pahalısının listede durması da gerekir, çünkü bazı müşteriler gerçekten onu ister. Kimin ne alacağına sizin karar vermeniz gerekmez.
Seçenekler arasındaki farkı kullanım üzerinden anlatın. “Bu daha pahalı, çünkü daha iyi” cümlesi müşteriye bir şey söylemez. “Her gün kullanacaksanız şu model daha uzun dayanır, ara sıra kullanacaksanız öbürü yeter” cümlesi ise kararını vermesi için gereken bilgiyi verir.
Bunu ekibinize de öğretebilirsiniz. Bir görüşmede izlenecek sıra şöyle olabilir:
- Önce kullanım amacını ve aklındaki bütçeyi sorun.
- İhtiyaca uyan az sayıda alternatifi yan yana koyun, en pahalısı da aralarında dursun.
- Her birinin farkını müşterinin kullanımı üzerinden anlatın.
- Daha uygun seçenek işini görüyorsa bunu sizden duysun.
Prim sisteminiz varsa ona da bakın. Yalnızca ciroyu ödüllendiren bir sistem, ekibinizi en pahalısını satmaya iter ve verdiğiniz bütün iyi niyetli tavsiyeleri boşa çıkarır. Müşterinin geri dönmesini de hesaba katan bir ölçü, satıcının çıkarını müşterinin çıkarıyla aynı tarafa getirir.
Bu son adım satıcıya zor gelir, çünkü o an kazancından vazgeçiyormuş gibi hisseder. Oysa müşteri, cebini düşünen satıcıyı aklında tutar ve bir sonraki alışverişinde onu arar. Bugün masada bıraktığınız fark, müşterinin geri dönmesiyle kapanır. Ancak daha uygun bir seçenek de işini görecekse, müşteriyi pahalısına yönlendirmeyin.
Danışmanlık
Markanız için doğru adımı birlikte belirleyelim.
Marka Masası’nda strateji, konumlandırma ve büyüme kararlarınızı birebir ele alıyoruz.
Diğer Yazılar

