Makaleler·Pazarlama
Başarının sizi değiştirmesine izin vermeyin!
Ahmet Furkan Budak · Stratejik Marka Danışmanı ·
Ego, başarılı bir pazarlamanın en büyük düşmanıdır, çünkü başarı dinlemeyi azaltır. Zirveye çıkan bir dağcı için en tehlikeli an, kendini güvende hissettiği andır. Pazarlamada da başarı aynı rehaveti getirir. Burada gerekli olan her zaman objektif bir bakış açısıdır.
Dağcı yukarı çıkarken her adımı hesaplar, çünkü korkusu vardır. Zirvede korku biter, dikkat de onunla birlikte gider. İş hayatında da en pahalı hatalar çoğu zaman her şeyin yolunda göründüğü günlerde yapılır.
Başarısızlık sizi zorla uyandırır. Satış düşer, hesap tutmaz ve ister istemez masaya oturup neyin yanlış gittiğini sorarsınız. Başarının böyle bir alarmı yoktur. Rakamlar iyi gittikçe sorular azalır, sorular azaldıkça kör noktalar büyür.
İlk kaybolan şey dinleme alışkanlığıdır.
İnsanlar başarılı olduklarında daha az dinlemeye başlar. Müşterinin istediğinin yerine kendi yargılarını koyar. “Kararlarım beni başarılı kıldı” düşüncesiyle hareket eder ve her kararının doğru olacağına inanır.
Bu değişim bir gecede olmaz, o yüzden fark etmesi zordur. Önce müşteri görüşmelerine girmeyi bırakırsınız, çünkü zaten biliyorsunuzdur. Sonra size itiraz eden ekip arkadaşlarınızın sesi kısılır. Bir süre sonra toplantılarda yalnızca sizi onaylayan cümleler duyulur. Odada itiraz kalmadıysa, odada bilgi de azalmıştır.
Müşteri de bunu hisseder. Bir dönem sorularına hızlı cevap veren marka, artık ona ne istemesi gerektiğini anlatmaya başlar. Şikâyetler “yanlış anlamış” diye kapatılır. Müşteri tartışmaz, sessizce başka bir markaya gider. Siz bunu rakamlara yansıyana kadar görmezsiniz.
Bir giyim markası kurucusu düşünün. İlk koleksiyonu beklenenin üstünde sattı, çünkü müşterisini dikkatle dinlemişti. İkinci koleksiyonda sormayı bırakıyor, “Bu kitleyi ben tanırım” diyor ve kendi zevkini ürünün önüne koyuyor. Raflardaki ürünler artık kurucunun kendini nasıl gördüğünü anlatıyor. İlk başarıyı getiren dikkat, ilk başarıyla birlikte kayboluyor.
Satışlar düştüğünde ise suçlu dışarıda aranır. Piyasa kötüdür, müşteri anlamıyordur. Kurucunun kendine soracağı tek soru sorulmadan kalır: Ben ne zaman dinlemeyi bıraktım?
Dünkü kararınız bugünkü pazarı bilmez.
Her başarının içinde şans ve zamanlama da vardır. Hepsini kendi kararlarınıza yazdığınızda, tekrar edemeyeceğiniz bir şeyi formül sanırsınız. Geçen yıl işe yarayan kampanya, o günün müşterisi ve o günün rakipleriyle işe yaradı. Aynı kararı bugün aldığınızda aynı sonucu bekleme hakkınız yoktur.
Pazar da sizin başarınızı umursamaz. Rakibiniz geçen seneki satışlarınızla ilgilenmez, müşteriniz de geçen seneki kampanyanızı hatırlamaz. Elinizde kalan, bugün onu ne kadar iyi anladığınızdır. Her gün yeniden seçilirsiniz.
Egoyu yalnızca kibirli insanlara ait bir kusur sanmayın. Ego çoğu zaman kendinden emin olmak kılığında gelir. Kendinize güvenmeden iş kuramazsınız. Fakat kurarken işinize yarayan güven, büyürken kulaklarınızı tıkamaya başlayabilir.
Kendinizi sınamak için son aldığınız büyük kararı hatırlayın. O karardan önce kime danıştınız? Size karşı çıkan oldu mu? Olduysa onu dinlediniz mi, ikna etmeye mi çalıştınız? Cevaplar sizi rahatsız ediyorsa doğru yere bakıyorsunuz.
Objektif bakmak, kendi işinize yabancı biri gibi bakabilmektir. Bu, bir karakter meselesi kadar bir düzen meselesidir. Kendinizi iyi niyetle denetleyemezsiniz, o yüzden dinlemeyi işin içine yerleştirin. Aşağıdaki alışkanlıklar, işler en iyi giderken en çok lazım olanlardır.
- Müşteriyle yüz yüze kalınRaporlar size ne olduğunu söyler, nedenini söylemez. Müşteri görüşmelerini başkasına devretmeyin.
- Size itiraz edecek birini koruyunEkibinizde “Bence yanılıyorsunuz” diyebilen biri varsa ona teşekkür edin. O kişi gittiğinde kör noktanız büyür.
- Başarılı kararları da inceleyinYalnızca kötü giden işlerin hesabını sorarsanız, iyi giden işlerin neden iyi gittiğini hiç öğrenmezsiniz.
- Büyük kararlardan önce karşı görüş isteyinKarar vermeden önce birinden özellikle bu fikrin neden kötü olabileceğini anlatmasını isteyin.
Tek bir alışkanlık bile işe yarar. Bir sonraki toplantıda fikrinizi en son söyleyin. Önce herkes konuşsun, siz sonra. Kurucunun cümlesi odaya girdiğinde çoğu zaman tartışma biter.
Başarıyı kutlayın, sonra masaya geri dönün ve yeniden sorun. Bildiğinizi sandığınız her konu, sormayı bıraktığınız konudur. Oysa “Ben biliyorum” dedikçe hayat sizi daha çok haksız çıkarır.
Danışmanlık
Markanız için doğru adımı birlikte belirleyelim.
Marka Masası’nda strateji, konumlandırma ve büyüme kararlarınızı birebir ele alıyoruz.
Diğer Yazılar

