Ahmet Furkan Budak — Stratejik Marka Danışmanı

Makaleler·Stratejik Danışmanlık

Danışmanınız size hep “haklısınız” diyorsa, bir sorun var demektir.

· Stratejik Marka Danışmanı ·

Size hep “haklısınız” diyen danışman, markanızın ihtiyacından önce kendi faturasını düşünüyordur. Jack Trout, Büyük Markalar Büyük Hatalar kitabında danışmanların hatalar konusunda nadiren dürüst davrandığını söyler. Kötü bir stratejinin farkına varsalar bile, uzun vadeli ilişkiyi riske atmamak için danışanı rahatsız edecek gerçeği söylemekten kaçınırlar. Oysa riske atılan, marka sahibinin milyonlarıdır.

Bu kaçışın sebebini anlamak zor olmaz. “Bu strateji yanlış” demek toplantıyı gerer, belki de iş ilişkisini bitirir. “Haklısınız” demek ise herkesin o gün rahat çıkmasını sağlar. Ama yanlış kararın bedeli danışmana kesilmez.

İlişkiyi korumak için söylenmeyen her gerçek, ileride daha pahalıya gelir. Bugün konuşulmayan sorun yarın bütçeye, öbür gün itibara yazılır. Sessiz kalan danışmanın faturası ise bu arada kesilmeye devam eder.

Onay, satın alabileceğiniz en pahalı hizmettir.

Marka sahibi çoğu zaman kendi fikrine âşıktır. Bu doğaldır, o fikir için emek vermiştir. Dışarıdan bir göz aramasının sebebi de budur. O göz içerideki sesi tekrar ediyorsa, ödediğiniz para kendi fikrinizin yankısına gider.

Bu onay her zaman “haklısınız” kelimesiyle gelmez. Bazen fikrinizi uzun kelimelerle size geri anlatan raporlarla gelir. Bazen de “ilginç bir bakış açısı” gibi hiçbir şey söylemeyen cümlelerle gelir. Toplantıdan her seferinde kendinizi iyi hissederek çıkıyorsanız, neden öyle olduğunu sorun.

Şöyle bir toplantı düşünün. Markanızı yeni bir alana taşımak istiyorsunuz ve hevesle anlatıyorsunuz. Danışmanınız “Harika fikir” diyor, hemen bir yol haritası hazırlıyor. Kimse mevcut müşterinizin bu adımı nasıl karşılayacağını sormuyor. Bütçe harcandıktan sonra tablo ortaya çıktığında, o iki kelimenin bedelini siz ödersiniz.

Aynı toplantıda bir başkası “Bu adımı atmadan önce mevcut müşterilerinizle konuşalım” deseydi canınız sıkılırdı. Hevesiniz kaçardı, belki ona kızardınız. Ama kaçan heves, harcanan bütçeden çok daha ucuzdur.

Faturayı düşünen danışman dürüst kalamaz.

Danışmanın en değerli aracı nesnelliktir. Ön yargısız, tarafsız ve kişisel çıkardan uzak bakabilmek. Faturayı düşünen bir danışman, danışanına dürüstçe yardım edemez.

Uyumlu danışmanı iyi danışman sanmak kolaydır. Onunla çalışmak rahattır, toplantılar tatlı geçer. Zor konuşan danışman ise yorucudur. Ama paranızı koruyan çoğu zaman o yorucu cümlelerdir.

Nesnellik ilk rahatsız edici cümlede sınanır. “Bu kampanya işe yaramaz” ya da “Bu ürünü çıkarmayın” demek, o işi kaybetme ihtimalini göze almaktır. Bunu göze alamayan biri ne kadar deneyimli olursa olsun size bir şey katamaz. Bilgisi vardır, söyleyecek cesareti yoktur.

Nesnelliği zedeleyen bir şey de önerinin içindeki çıkardır. Önerdiği çözümden ayrıca kazanç sağlıyorsa, önerisini bu bilgiyle birlikte tartın. Bir kişi ne satıyorsa çözümü çoğu zaman orada görür.

Elbette danışmanınız bazen gerçekten “haklısınız” diyecektir. Önemli olan bu cümlenin nasıl geldiğidir. Gerekçesi varsa ve riskini de yanına ekliyorsa o cümle değerlidir. Gerekçesiz ve sürekli geliyorsa size bir şey kazandırmaz.

Yanınızdaki kişinin size doğruyu söylediğini nasıl anlarsınız?

Bunun için uzun bir değerlendirmeye gerek yok. Birlikte çalıştığınız kişiyle ilgili şu soruları cevaplayın.

  • Size en son ne zaman itiraz etti, neye itiraz etti?
  • Bir fikrinizden vazgeçmenizi hiç önerdi mi?
  • Önerileri hep daha fazla işe mi çıkıyor, yoksa bazen “Buna para harcamayın” da diyor mu?
  • Yanıldığı bir konuyu açıkça kabul etti mi?

Bu dürüstlük tek taraflı kurulmaz, danışanın da ona alan açması gerekir. Doğruyu söyleyene surat asarsanız, bir sonraki toplantıda doğruyu duymazsınız. “Bu kararda neyi görmüyorum?” diye sormayı alışkanlık edinin. Aldığınız cevap canınızı sıkıyorsa, muhtemelen doğru kişiye sormuşsunuzdur.

İşe başlarken bunu açıkça konuşun: “Yanlış gördüğünüz bir şey olursa bana söyleyin, bunu işin parçası sayıyorum.” Bu cümle karşınızdaki kişiye alan açar ve sonradan sığınacak bahaneyi ortadan kaldırır.

Söyleyen taraf için de kolay bir iş olmaz. Söylemesi zor bir cümleyi doğru zamanda ve kırmadan söylemek de işin parçasıdır. Yumuşatmak serbesttir, ama yumuşatırken cümlenin içini boşaltmak dürüstlük sayılmaz.

Her danışman için ilke bu olmalıdır: Doğru olduğunu düşündüğümü olduğu gibi söylemek. Danışanın hoşlanıp hoşlanmayacağından önce, markasının neye ihtiyacı olduğunu düşünmek.

Danışmanlık

Markanız için doğru adımı birlikte belirleyelim.

Marka Masası’nda strateji, konumlandırma ve büyüme kararlarınızı birebir ele alıyoruz.

Diğer Yazılar